Fotorechten: waar moet je op letten?

Fotografie is essentieel om je website en social media te kunnen vullen met waardevolle content. Als je zelf foto’s maakt, dan zijn deze jouw bezit en heb je hierop automatisch auteursrecht, of copyright. Maar hoe zit dat dan wanneer je fotografie van het internet haalt, of wanneer je een fotograaf inhuurt voor je bedrijfsfoto’s? Hou je je niet aan de regels, dan riskeer je een hoge boete. Dit is waar je rekening mee moet houden!

Fotorechten: waar moet je op letten?

Auteursrecht

Een van de fotorechten die de oorspronkelijke fotograaf heeft op zijn of haar foto, is auteursrecht. ‘Dit geldt trouwens ook voor teksten of afbeeldingen,’ duidt Harmen. ‘Met ‘auteursrecht’ wordt bedoeld dat de maker bepaalt hoe, waar, wanneer en onder welke voorwaarden een werk mag worden gebruikt, hergebruikt of verkocht. Je mag dus niet zomaar elk plaatje van het internet trekken en gebruiken zonder toestemming van de auteur.’ Inbreuk van auteursrecht wordt tegenwoordig sneller dan ooit opgespoord met behulp van algoritmes. Gepakt worden betekent, naast dat je de foto moet verwijderen, vaak ook een fikse boete van al snel honderden euro’s per foto.

Portretrecht

Niet alleen de fotograaf heeft fotorechten. Gebruik je een afbeelding van iemand waarop deze persoon duidelijk te herkennen is, en heb je hiervoor geen toestemming? Dan geldt portretrecht en kan de gefotografeerde zich hiertegen verzetten. Harmen tipt: ‘Ga je iemand fotograferen en verspreid je deze foto’s, laat dan altijd een vrijwaringsverklaring tekenen. Gebruik je andermans foto, lees dan altijd de kleine lettertjes uitgebreid door om te kijken of de foto voor commerciële doeleinden mag worden gebruikt.’

‘Rechtenvrij’ klopt niet

In het Nederlands wordt ‘royalty free’ vertaald naar ‘rechtenvrij’, maar dat je geen royalty’s betaalt, betekent niet dat de maker geen fotorechten heeft met betrekking tot de foto. Auteursrecht en portretrecht gelden namelijk nog steeds. ‘Royalty free’ betekent dat je een foto vrij mag gebruiken na een eenmalige aanschafprijs of gratis downloaden.

Licentie

‘Hoe kom ik dan aan foto’s?’ Dit doe je door middel van een licentie. Hiermee heb je toestemming om een foto te gebruiken, zonder dat je er per se eigendom van hebt. Een licentie is een formele overeenkomst waarin duidelijk overeengekomen is waarvoor de foto wel (en niet) gebruikt mag worden. Alles onder de Creative Commons-licentie is gratis te gebruiken, maar hoe deze afbeelding te gebruiken is, verschilt. Lees je hieromtrent dus goed in, om te voorkomen dat je binnenkort een boze brief op je deurmat hebt liggen.

Fotorechten vermijden

Het gebruiken van andermans werk kan, maar het is belangrijk om je goed in te lezen over welke rechten op een foto rusten. Harmen licht toe: ‘Je kunt dit omzeilen door eigen fotografie te gebruiken, of door een bedrijfsfotograaf te laten langskomen. Deze maakt professionele foto’s waarvoor jij de fotorechten krijgt om deze te gebruiken. Dit voelt vaak ook gelijk een stuk persoonlijker en natuurlijker aan, ook als je zelf minder graag op de foto staat.’ En maak je geen zorgen, breng je je website of social media bij ons onder, dan hebben wij alles rondom fotorechten voor je geregeld.